Τετάρτη, 8 Μαΐου 2013

Το προφανές στο απόσπασμα



ΣΥΜΦΩΝΩ σε μεγάλο βαθμό με σημερινό συνοπτικό άρθρο της Σώτης Τριανταφύλλου στο Protagon.gr σχετικά με το θέμα της Κικής Δημουλά, όπως εμφανίζεται προς στιγμήν στον σύνδεσμο http://www.protagon.gr/?i=protagon.el.post&id=24257, αν και, προς μεγάλη μου λύπη διαπίστωσα ότι πολλοί φίλοι που χαίρουν της εκτίμησης μου, Αριστεροί & Φιλελεύθεροι ως προς τον πολιτικό προσανατολισμό, έσπευσαν να πετροβολίσουν την υποψήφια για Νόμπελ ποιήτρια, της οποίας το έργο πόρρω απέχω από το να κατέχω, από χθες το απόγευμα -οπότε ανέκυψε το θέμα- με ανοίκεια ορμή -αν αξιολογήσω την συνολική τους στάση προς τα Δημόσια και πολιτικά πράγματα. Αφήνωντας μια πιθανότητα εγώ να είμαι εντελώς λάθος, θεωρώ ότι η Δημουλά δεν έκανε τίποτα άλλο παρά να εκφραστεί ευθαρσώς και χωρίς επιφυλάξεις για μια άσχημη κατάσταση, στον Δημόσιο χώρο. Και η κατάσταση ως έχει είναι συνολικά άσχημη, τόσο για τους κατοίκους των περιοχών όπου διαμένουν οι εξαθλιωμένοι πρόσφυγες, όσο προφανώς και για τους ίδιους, αφού κανείς δεν επιθυμεί την έκπτωση του.

Ωστόσο, προσωπικά, δεν είμαι καθόλου βέβαιος ότι το αποκομμένο από τα συμφραζόμενα του σχόλιο που μετέφερε η κα. Δαμιανίδου είναι αφενός σωστό, αφετέρου ότι υποννοεί την θέληση της ποιήτριας περισώσει το βλέμμα της από το δυσάρεστο θέαμα μιας επονείδιστης κατάστασης. Νομίζω ότι η ανάγνωση του σχολίου που φέρεται να έκανε η Κική Δημουλά -το οποίο σήμερα κιόλας αμφισβητείται ως προς την διατύπωση του- επιτρέπει συμπεράσματα όπως ότι προκειμένου να μην καταλαμβάνονται κάθε ώρα της ημέρας τα παγκάκια της περιοχής της από μετανάστες, ουσιαστικά απευθύνεται στην συμμορία της Χρυσής Αυγής που δρα μιας γειτονιά παρακάτω" (=Άγιος Παντελεήμονας), ότι είναι ελιτίστρια, ότι εκφράζει τον υφέρποντα ρατσισμό της. Προσωπικά, το σχόλιο της ποιήτριας, δεν το διαβάζω όπως η κα. Άννα Δαμιανίδου, της οποίας ο τρόπος μετάδοσης της "είδησης" μου κάνει περισσότερο σε κατασυκοφάντηση και δυσφήμιση παρά σε δημοσιογραφικό κείμενο (γράφει η κα. Αννα Διαμιανίδου: "Δεν αντέχει τους μετανάστες στην Κυψέλη, τόσοι πολλοί που είναι, πιάνουν και τα παγκάκια, δεν βρίσκεις να καθίσεις στην πλατεία, άσε που κλέβουν και φοβάται πια να βγει από το σπίτι της, α-πα-πα! χάλια", περιγράφοντας -υποτίθεται- τι είπε η Κική Δημουλά). Το σχόλιο της ποιήτριας το διαβάζω όπως το προσωπικά δικό μου σχόλιο εντός κύκλου αριστερών φίλων στην Θεσσαλονίκη όταν διαμαρτυρήθηκα για το γεγονός ότι αλλοδαποί μικροπωλητές έκλειναν στην διάρκεια των εορτών των Χριστουγέννων εντελώς μεγάλο μήκος του πεζοδρομίου της Τσιμισκή στην Θεσσαλονίκη, με αποτέλεσμα οι πεζοί να πρέπει είτε να βαδίσουν επί του οδοστρώματος, είτε σύριζα στις βιτρίνες των καταστημάτων, ή ακόμα και να περάσουν τον πολυσύχναστο δρόμο εκτός διάβασης, προκειμένου να βαδίσουν στο απέναντι πεζοδρόμιο.Το τι είχα ακούσει για αυτό μου το σχόλιο δεν περιγράφεται! Μέχρι και να το ανακαλέσω μου ζητήθηκε! Εννοείται βεβαίως ότι ούτε κατά των μεταναστών στρεφόταν το σχόλιο, ούτε και επιθυμούσα να συλληφθούν, ή να τους "αναλάβει" η Χρυσή Αυγή.

Εξάλλου, στην ίδια πολη, την Θεσσαλονίκη, όπου διαμένω τελευταία 5 χρόνια, πολλοί φίλοι έχουν πέσει θύματα ληστείας στον δρόμο. Μπορώ να απαριθμήσω άνω των δέκα περιστατικών, με θύματα συγκεκριμένους ανθρώπους, την μαρτυρία των οποίων άκουσα και μάλιστα λίγη ώρα μετά το περιστατικό, ενόσω ακόμη η ταραχή τους δεν επέτρεπε πολλές περιττές ευγένειες. Ο ίδιος έχω πέσει θύμα ληστείας στον δρόμο προ δύο ετών, μάλλον από ημεδαπούς. Κάποιους από τους φίλους και γνωστούς λοιπόν, τους έχουν ληστέψει μαύροι. Όπου κι αν είπα την ιστορία τους όλο και κάποιον υπαινιγμό για υφέρποντα ρατσισμό εισέπραξαν.

Καταλήγω, για να μην καταχρώμαι άλλο την υπομονή του αναγνώστη -φίλου ή άσχετου που έφτασε ως εδώ- στο θέμα που με απασχολεί. Αυτό δεν είναι άλλο από την άσκηση βίας στην ελευθερία του λόγου καθημερινών ανθρώπων. Ακόμα και εγώ, ο οποίος για όποιον με γνωρίζει προσωπικά, δεν κωλύομαι να πω την γνώμη μου ακόμα και δημόσια όσο "κόντρα στο ρεύμα" και αν είναι, σκέπτομαι από χθες πως πρέπει να θέσω την διαφωνία μου με την γενική κατακραυγή που επιφυλάχθηκε στην Δημουλά. Διαβάζω λοιπόν στο κείμενο της απομαγνητοφώνησης της ομιλίας της:

"...τώρα όσοι αναρωτιούνται γιατί δεν ήθελα να φύγω…  Μα γιατί όλη μου η ζωή διεπράχθη σε αυτό το μέρος. Πουθενά αλλού. Ό,τι έζησα σημαντικό και δεν έζησα - και κακά και αρρώστιες και δυσάρεστα και εκπλήξεις - έγιναν σε αυτή την περίφημη Κυψέλη.  Θα πει κανείς, δεν έβλεπα τις παραμορφώσεις;  Ξέρετε, ο άνθρωπος έχει και μια φαντασία. Μπορούσε κανείς να γκρεμίζει τα εξαμβλώματα και να προκύπτουν από κάτω παλιές μορφές του τόπου. Νομίζω πως γεωγραφήθηκε αρκετά η αφοσίωσή μου στην Κυψέλη, αν έχετε κάτι άλλο ρωτήστε με...  Μην ξεχνάμε πως οι ξένοι που βρέθηκαν εδώ ήταν λόγω της φτώχειας των χωρών εκείνων. Ηλθαν να ζήσουν εδώ πέρα. Οι ξένοι (οι Αλβανοί τουλάχιστον) επιστρέφουν βέβαια στις πατρίδες τους. Το μόνο που κάνω για την Κυψέλη είναι να ζω ακόμη εκεί.  Θα πρέπει να το πούμε πάντως και αυτό, πρέπει να πω όμως ότι είναι και ένας συνεχής κίνδυνος, κινδυνεύουν οι ντόπιοι από κλοπές φοβερές ακόμη και στον δρόμο.  Σας λέω ένα πάρα πολύ συγκεκριμένο πράγμα: Πυθίας 42 ήταν το πατρικό μου όπου ζει σε ένα διαμέρισμα η αδελφή μου. Δύο φορές την πήγαν στο νοσοκομείο, δύο φορές την παραμόρφωσε ένας έξω από το σπίτι διότι δεν έβρισκε τα κλειδιά για να μπει μέσα…  Την πρώτη φορά και εκείνη και τον άνδρα της επί δύο ώρες τους έκλεισαν το στόμα, τους έκλεισαν στο μπάνιο και έκλεβαν το σπίτι ανενόχλητοι.  Περιορισμένα περιστατικά ναι αλλά ο φόβος είναι απεριόριστος. Δεν θέλω να πω ότι οι ξένοι της Κυψέλης είναι και ληστές.  Πάντως εάν πάει κανείς στην πλατεία της Κυψέλης, δεν έχει χώρο να πατήσει. Στα δε παγκάκια κάθονται άνθρωποι ξένοι - πολύ φυσικό βέβαια πώς να περάσουν την ώρα τους - και παίζουν κάτι δικά τους χαρτιά και με χαρτάκια γεμίζει ο τόπος.  Βεβαίως οι Κυψελιώτες έχουν εκτοπιστεί, αυτό είναι μια πραγματικότητα, βεβαίως τους αγάπαμε τους ξένους αφού φύγαν από εκεί για έλθουν και να ζήσουν να δουλέψουν αλλά κάπως πρέπει να μοιραστούν οι χώροι.  Παίζαμε πεντόβολα ώρες ολόκληρες στα σκαλάκια του σπιτιού. Ητανε μια άλλη κατάσταση, την νοσταλγώ πάρα πολύ και δεν ξέρω αν αυτός είναι ο λόγος που δεν ακολούθησα την κόρη μου στο προάστιο ή απλά ο φόβος να προσαρμοστώ στο καινούριο.  Εγώ συνήθισα με τους ξένους, να ξυπνώ και να τους βλέπω. Έχω συναντήσει πολλούς μαύρους με καρότσια του σούπερ μάρκετ… έχει όμως κι έναν μόδιστρο πακιστανό η γειτονιά μου που δεν τον φτάνει κανείς στο διόρθωμα, Φαέθοντος βρίσκεται… και ανδρικά και γυναικεία.  Είναι περιοχή μετάβασης η Κυψέλη, όλοι σχεδόν έχουν ζήσει εδώ. Φιλόξενη περιοχή.  Μετάβασης, διότι κρίθηκε αυτομάτως επειδή ήταν προσιτή, δεν μπορούσαμε να πάμε στο Κολωνάκι. Μακάρι να μην υπήρχε αυτό το θέμα της πείνας, μακάρι οι φυλές του κόσμου να ήταν ανακατωμένες, εδώ πια είναι ένα πρόβλημα πώς συντηρούνται αυτοί οι άνθρωποι".

Δεν ξέρω εσείς που βλέπετε τον ρατσισμό σε αυτά τα λεγόμενα, ή, γιατί διάβασα χθες στο προφίλ στο facebook μιας νεαρής δημοσιογράφου που πραγματικά εκτιμώ και αγαπάω για την οξυδέρκεια, το "τσαγανό", την ευφυία της και την ηθική της υπόσταση στον χώρο της, που δεν φημίζεται για τίποτε από τα παραπάνω, πως: "Ο αστός που λέει δημόσια "με ενοχλούν οι ξένοι στην Κυψέλη" όταν δυο δρόμους πέρα η Χ.Α. κι οι μαχαιροβγάλτες της αλωνίζουν". Δεν ξέρω αν το νιώθετε όπως εγώ, αλλά, πρόκειται για ερμηνεία. Όπως και στην δική μου περίπτωση που προανέφερα, ή για εκείνη την περίπτωση των καταληστευμένων φίλων μου, για ερμηνεία πρόκειται, και μάλιστα πολύ πέραν των λεχθέντων, ή όσων αφέθηκαν να εννοηθούν. Ναι, είναι πρόβλημα να μη μπορεί κάποιος να κάτσει στα παγκάκια. Οχι, δεν είναι πρόβλημα των προσφύγων. Αλλά, ναι, είναι πρόβλημα που πρέπει να λυθεί η εξαθλίωση τόσων ανθρώπων και τόσο πολύ μες στις πόλεις μας. Ναι, συμβάλλουν στην ασχήμια τους οι εξαθλιωμένοι μετανάστες, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι παραδεχόμενοι κάτι τέτοιο ζητούμε να φτιαχτούν γκέτο για να τους κλείσουμε μέσα και να μην τους βλέπουμε. Απλώς, εκφράζουμε την πολύ φυσιολογική επιθυμία, το αστικό περιβάλλον να μην μας πληγώνει σε κάθε βήμα, όχι επειδή δνε θα βλέπουμε τα προβλήματα, αλλά επειδή θα τα έχουμε λύσει. Δε νομίζω ότι είπε κάτι διαφορετικό η Δημουλά. Και, νομίζω, ότι καλώς έπραξε και μίλησε ευθαρσώς, και χωρίς καμία δόση πολιτικής ορθότητας, αλλά όπως το νιώθει η ίδια και πολύς άλλος κόσμος. Νομίζω μάλιστα ότι η προσέγγιση μου είναι πολύ εγγύτερα στα λεγόμενα της, από το απείκασμα 3ου ή 4ου επιπέδου ότι όσα είπε αντικατοπτρίζουν τον ρατσισμό ή τον ελιτισμό της, όπως διακινήθηκε, συζητήθηκε και καταδικάστηκε στο πυρ το εξώτερον τις τελευταίες 24 ώρες.

Τέλος, νομίζω ότι αυτό περιστατικό πρέπει να το προσέξουμε λίγο. Δεν μπορούμε να πολεμούμε σε δημόσιο ή πιο ιδιωτικό επίπεδο, με λέξεις, πράξεις και ηθικά πλαίσια τον εκφασισμό της ελληνικής κοινωνίας, και, παράλληλα, να είμαστε τόσο απόλυτοι στις κρίσεις μας, ποινικοποιώντας, τόσο εύκολα, το δικαίωμα κάποιου να δηλώσει τα προφανή, ή το πως η αρνητική συγκυρία επηρεάζει προσωπικά την ζωή του διαλύει βεβαιότητες και αξιακά συστήματα, επειδή η βίαιη και σκληρή εποχή μας οδηγεί να ταυτοποιούμε την διαλεκτική που αναπτύσσεται σε συγκεκριμένα θέματα απόλυτα με δεδομένες ετικέτες. Δεν μπορούμε να ποινικοποιούμε τόσο εύκολα τον ευθύ και προσωπικά χρωματισμένο λόγο! Ας ασκήσουμε την αυτοκριτική μας με αυτή την αφορμη, ας μην αρχίσουμε να μοιάζουμε στο τέρας που πολεμάμε.

Info
Ολόκληρη η απομαγνητοφώνηση της ομιλίας της Κικής Δημουλά, 

Το άρθρο της κας. Άννας Δαμιανίδη,

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου